კოლხური ხოხობი-კოლხური ხოხბის მოშენების პრაქტიკული ცნობარი

2066 Views Comment Off

კოლხური ხოხობი და მისი დანიშნულება

კოლხური ხოხობი საქართველოში უხსოვარი დროიდან ბინადრობს. ძველმა ბერძნებმა ისინი პირველებმა აღმოაჩინეს და მისცეს მათ ეს სახელი იმის გამო, რომ ეს ფრინველები დაინახეს მდინარე ფაზისის ახლოს.

ფრინველი ქათმისნაირთა რიგისაა, მამალი 1600გრ–ს აღწევს, დედალი 800 გრამს.

ყოფილ სსრკ–ს ფარგლებში გვხვდება  13–მდე კოლხური ჯიშის ფრინველი. საქართველოში ის გავრცელებული იყო კოლხეთის დაბლობზე, მტკვრის, ივრისა და ალაზნის ჭალებში.

ბუდეს იკეთებს ხმელი ფოთლებითა და ბალახით მიწის პატარა ჩაღრმავევებში. ბიზნესის თვალსაზრისით მიზანშეწონილია ფერმაში 100 მამალზე ვიყოლიოთ 400–500 დედალი ხოხობი.

ერთი ხოხობი მოგვცემს 18–20-მდე კვერცხს, საიდანაც საინკუბატოროდ 70%– მდე კვერცხი იქნება ვარგისიანი.

ამჟამად ბუნებაში ხოხობი საკმაოდ შემცირებულია და სამონადირეო ნაკრძალების გარდა იშვიათად გვხვდება. ჩვენს დროში ხოხობის მოშენება ემსახურება რამოდენიმე მიზანს:

ა) წიწილების გამოზრდა და შემდგომი მათი გადაცემა მონადირეთა მეურნეობებისათვის.

ბ)სახორცე მიმართულების

გ)როგორც ეგზოტიკური ჯიში, ეზოების გასალამაზებლად.

ბუნებაში ხოხობი გაზაფხულზე, მაისის ბოლოსა და ივნისის დასაწყისში დებს კვერცხს. შემოდგომის ბუდობა არ არსებობს. კვერცხის შეგროვება უკეთესია დილით, საკვების მიღებისას, ან შუადღის შემდეგ.

საინკუბაციოდ გამზადებულ კვერცხებს რეცხავენ 3%–იან კალიუმის პერმანგანეტის ხსნარში და დებენ გასაშრობად.

გამშრალ კვერცხებს დებენ ბნელ ადგილას, სადაც ოთახის ტემპერატურა უნდა იყოს 5–12 C გრადუსი.

ინკუბატორში კვერცხის ჩალაგებამდე მათ სინჯავენ ოვოსკოპით. ორგულიანი კცერცხები გამოსაჩეკად უვარგისია. გამოჩეკვის შემდგომ წიწილები (ლაპები) ინკუბატორში რჩებიან გამოშრობამდე.

მიზანშეწონილია შეძენილ იქნეს უახლესი ტექნოლოგიით დაკომპლექტებული კონტაქტური ინკუბატორი კვერცხების მექანიკური გადატრიალებით, სადაც ფერმერი ჩააწყობს 70 ცალამდე კვერცხს.

საკვებისა და წყლის მიცემა დასაშვებია გამოჩეკვიდან 8–12 საათის შემდეგ. სახლის პირობებში ხოხობის წიწილების (ლაპი) გამოსაჩეკად შეიძლება გამოყენებულ იქნეს ქათმის კრუხი(14 ხოხობის კვერცხი) ან ინდაური (30 მდე  კვერცხი) გამოჩეკვის შემდეგ წიწილები უნდა გამოვიყვანოთ, შევაშროთ და ისევ დავაბრუნოთ პატარა შემოკავებულ ვოლიერში. სასურველია რომ ტემპერატურა ვოლიერში იყოს 15–18 გრადუსი.

ხოხობის კვება

ბუნებრივ პირობებში ხოხობი გაუმაძღარი მჭამელია. საჭმლის რაციონი უნდა განაწილდეს ისე, რომ ის იყოს ბუნებრივ პირობებთან შესატყვისი, შემადგენლობით დაბალანსებული: ცხიმებით, ნახშირწყლებით, მინერალური მარილებითა და ვიტამინებით.

თვალყური უნდა ვადევნოთ, რომ მიცემული საჭმლის რაციონი ფრინველმა მთლიანად მიიღოს,
რითაც თავიდან ავიცილებთ სხვა პარაზიტი ფრინველების (ჩიტები)  მომრავლებას.

წყალი უნდა იყოს ყოველთვის ცივი და სუფთა, ვინაიდან ხოხობს აქვს მაღალორგანიზებული ნერვული სისტემა.

მათი გამოზრდის დროს არ უნდა დავუშვათ სტრესული სიტუაციები: ვოლიერში ტემპერატურის ხშირი ცვალებადობა, რაციონის უცებადი შემცირება და კვების დროის რეჟიმის შეცვლა, ახალი ფრინველის გამოჩენა ძველ თაობაში, საკენკის არასაკმარისი რაოდენობა და სხვა.

საკვების მიწოდება უნდა იყოს ისეთი რაოდენობით, რომელიც წიწილებს ეყოფათ 2–3 დღე. საერთოდ, ერთი ზრდასრული (2–3 თვე) ხოხობის საკვები უნდა შეადგენდეს 75–85 გრ. დღეში,  აქედან: ხორბალი–20გრ, დაფქვილი სიმინდი–30გრ, ძვლის ფქვილი–2გრ, თევზის ფქვილი – 10გრ, თევზის ქონი–1გრ, ხორბლის ქერი–10გრ. მზესუმზირის კოპტონი–10გრ.

აუცილებელი რაციონი:

ხოხობი იკვებება ძირითადად მცენარეულობით, უფრო სარეველათა თესლით, ნაყოფით, ვეგეტატიური ნაწილებით, მწერებით, ხოჭოებით, ობობებით, მოლუსკებით, ჭიებით. სანაშენე პერიოდში კენკრა, ჟოლო, მარწყვი და ასე შემდეგ ასტიმულირებს მადას და აუმჯობესებს საჭმლის მონელებას. ის ერთადერთი ფრინველია, რომელიც ანადგურებს კოლორადოს ხოჭოს.

ხოხბის ვოლიერი

ხოხობის მოშენება ხდება ვოლიერებში, რომლიც შეიძლება წარმოადგენდეს ხის ან რკინის კონსტრუქციას. ხოხბის ყველა ოჯახი შედგება ერთი მამალი და 6–10 დედლისაგან. მიზანშეწონილია, რომ ეს ოჯახები იყვნენ ცალკე ვოლიერში. ვოლიერი (გალია)  შემოღობილია რკინის ბადით, რომლის ზომებია 2,5 X 2,5 სმ. რკინის ბადე უნდა იყოს წვრილი ნახვრეტებით, რომ მასში არ გაძვრეს მღრღნელი ცხოველი. ზემოდან ვოლიერი გადაფარული უნდა იყოს ბადით, რათა ფრინველი არ გაგვექცეს.

ვოლიერის მშენებლობისას მიზანშეწონილი არ არის, რომ შიგ ტერიტორიაზე დავტოვოთ ბუჩქები, ხეები ან მაღალი ბალახი, რომლებიც ხელის შემშლელი ფაქტორია კვერცხების შეგროვებისა და ტერიტორიის დასუფთავებისას.

დაავადება 

ხოხობში ყველა დაავადება იყოფა სამ ჯგუფად:

ა) ინფექციური (ლარინგოტრახეიტი)

ბ) ინვაზიური (მუნი, სასუნთქი ორგანოების ტკიპითდაავადება)

გ) არაგადამდები (დერმატიტი, ემფიზემა, ავიტამინოზი)

მიკროორგანიზმები და ვირუსები იწვევენ ინფექციურ დაავადებებს, ხოლო პარაზიტები კი არიან ინვაზიური დაავადებების გამომწვევები.

დაავადებების თავიდან ასაცილებლად საჭიროა წყლისა და საკვები რაციონის მიღება, მოვლა და დროულად დაავადების გამომწვევი მიზეზების გამოვლენა.

acda.gov.ge
agrokavkaz.ge

Share Button

Related Articles

კარტლისი — აგროტექნოლოგიები
თქვენი რეკლამა
ტრაქტორი — ფერმერთა აპლიკაცია
აგროსფერო
კლაასი
თქვენი საეკლამო ბანერი
Georgian Dairy
AgroPlus
Organic Life ამერიკელებს ჩურჩხელაზე გადასვლას ურჩევს
239 Views

შეწყვიტეთ ენერგეტიკული ბატონების ყიდვა - ჩაანაცვლეთ ის ყურძნის წვენისა და ნიგვზის ნაზავის ნუგბარით, მოუწოდებს ამერიკული პოპულარული გამოცემა

სრულად
სამკურნალო მცენარეები
შვიტა მინდვრის (Equisetum arvense) — სამკურნალო მცენარე
3646 Views

მინდვრის შვიტა (ლათ. Equisetum arvense) მრავალწლიანი ბალახოვანი მცენარეა შვიტისებრთა ოჯახიდან. აქვს მცოცავი, რუხი-მოშავო ფესურა. ღერო ორგვარია:

სრულად
აგროკავკასია FB