კოლხური ხოხობი-კოლხური ხოხბის მოშენების პრაქტიკული ცნობარი

2925 Views

კოლხური ხოხობი და მისი დანიშნულება

კოლხური ხოხობი საქართველოში უხსოვარი დროიდან ბინადრობს. ძველმა ბერძნებმა ისინი პირველებმა აღმოაჩინეს და მისცეს მათ ეს სახელი იმის გამო, რომ ეს ფრინველები დაინახეს მდინარე ფაზისის ახლოს.

ფრინველი ქათმისნაირთა რიგისაა, მამალი 1600გრ–ს აღწევს, დედალი 800 გრამს.

ყოფილ სსრკ–ს ფარგლებში გვხვდება  13–მდე კოლხური ჯიშის ფრინველი. საქართველოში ის გავრცელებული იყო კოლხეთის დაბლობზე, მტკვრის, ივრისა და ალაზნის ჭალებში.

ბუდეს იკეთებს ხმელი ფოთლებითა და ბალახით მიწის პატარა ჩაღრმავევებში. ბიზნესის თვალსაზრისით მიზანშეწონილია ფერმაში 100 მამალზე ვიყოლიოთ 400–500 დედალი ხოხობი.

ერთი ხოხობი მოგვცემს 18–20-მდე კვერცხს, საიდანაც საინკუბატოროდ 70%– მდე კვერცხი იქნება ვარგისიანი.

ამჟამად ბუნებაში ხოხობი საკმაოდ შემცირებულია და სამონადირეო ნაკრძალების გარდა იშვიათად გვხვდება. ჩვენს დროში ხოხობის მოშენება ემსახურება რამოდენიმე მიზანს:

ა) წიწილების გამოზრდა და შემდგომი მათი გადაცემა მონადირეთა მეურნეობებისათვის.

ბ)სახორცე მიმართულების

გ)როგორც ეგზოტიკური ჯიში, ეზოების გასალამაზებლად.

ბუნებაში ხოხობი გაზაფხულზე, მაისის ბოლოსა და ივნისის დასაწყისში დებს კვერცხს. შემოდგომის ბუდობა არ არსებობს. კვერცხის შეგროვება უკეთესია დილით, საკვების მიღებისას, ან შუადღის შემდეგ.

საინკუბაციოდ გამზადებულ კვერცხებს რეცხავენ 3%–იან კალიუმის პერმანგანეტის ხსნარში და დებენ გასაშრობად.

გამშრალ კვერცხებს დებენ ბნელ ადგილას, სადაც ოთახის ტემპერატურა უნდა იყოს 5–12 C გრადუსი.

ინკუბატორში კვერცხის ჩალაგებამდე მათ სინჯავენ ოვოსკოპით. ორგულიანი კცერცხები გამოსაჩეკად უვარგისია. გამოჩეკვის შემდგომ წიწილები (ლაპები) ინკუბატორში რჩებიან გამოშრობამდე.

მიზანშეწონილია შეძენილ იქნეს უახლესი ტექნოლოგიით დაკომპლექტებული კონტაქტური ინკუბატორი კვერცხების მექანიკური გადატრიალებით, სადაც ფერმერი ჩააწყობს 70 ცალამდე კვერცხს.

საკვებისა და წყლის მიცემა დასაშვებია გამოჩეკვიდან 8–12 საათის შემდეგ. სახლის პირობებში ხოხობის წიწილების (ლაპი) გამოსაჩეკად შეიძლება გამოყენებულ იქნეს ქათმის კრუხი(14 ხოხობის კვერცხი) ან ინდაური (30 მდე  კვერცხი) გამოჩეკვის შემდეგ წიწილები უნდა გამოვიყვანოთ, შევაშროთ და ისევ დავაბრუნოთ პატარა შემოკავებულ ვოლიერში. სასურველია რომ ტემპერატურა ვოლიერში იყოს 15–18 გრადუსი.

ხოხობის კვება

ბუნებრივ პირობებში ხოხობი გაუმაძღარი მჭამელია. საჭმლის რაციონი უნდა განაწილდეს ისე, რომ ის იყოს ბუნებრივ პირობებთან შესატყვისი, შემადგენლობით დაბალანსებული: ცხიმებით, ნახშირწყლებით, მინერალური მარილებითა და ვიტამინებით.

თვალყური უნდა ვადევნოთ, რომ მიცემული საჭმლის რაციონი ფრინველმა მთლიანად მიიღოს,
რითაც თავიდან ავიცილებთ სხვა პარაზიტი ფრინველების (ჩიტები)  მომრავლებას.

წყალი უნდა იყოს ყოველთვის ცივი და სუფთა, ვინაიდან ხოხობს აქვს მაღალორგანიზებული ნერვული სისტემა.

მათი გამოზრდის დროს არ უნდა დავუშვათ სტრესული სიტუაციები: ვოლიერში ტემპერატურის ხშირი ცვალებადობა, რაციონის უცებადი შემცირება და კვების დროის რეჟიმის შეცვლა, ახალი ფრინველის გამოჩენა ძველ თაობაში, საკენკის არასაკმარისი რაოდენობა და სხვა.

საკვების მიწოდება უნდა იყოს ისეთი რაოდენობით, რომელიც წიწილებს ეყოფათ 2–3 დღე. საერთოდ, ერთი ზრდასრული (2–3 თვე) ხოხობის საკვები უნდა შეადგენდეს 75–85 გრ. დღეში,  აქედან: ხორბალი–20გრ, დაფქვილი სიმინდი–30გრ, ძვლის ფქვილი–2გრ, თევზის ფქვილი – 10გრ, თევზის ქონი–1გრ, ხორბლის ქერი–10გრ. მზესუმზირის კოპტონი–10გრ.

აუცილებელი რაციონი:

ხოხობი იკვებება ძირითადად მცენარეულობით, უფრო სარეველათა თესლით, ნაყოფით, ვეგეტატიური ნაწილებით, მწერებით, ხოჭოებით, ობობებით, მოლუსკებით, ჭიებით. სანაშენე პერიოდში კენკრა, ჟოლო, მარწყვი და ასე შემდეგ ასტიმულირებს მადას და აუმჯობესებს საჭმლის მონელებას. ის ერთადერთი ფრინველია, რომელიც ანადგურებს კოლორადოს ხოჭოს.

ხოხბის ვოლიერი

ხოხობის მოშენება ხდება ვოლიერებში, რომლიც შეიძლება წარმოადგენდეს ხის ან რკინის კონსტრუქციას. ხოხბის ყველა ოჯახი შედგება ერთი მამალი და 6–10 დედლისაგან. მიზანშეწონილია, რომ ეს ოჯახები იყვნენ ცალკე ვოლიერში. ვოლიერი (გალია)  შემოღობილია რკინის ბადით, რომლის ზომებია 2,5 X 2,5 სმ. რკინის ბადე უნდა იყოს წვრილი ნახვრეტებით, რომ მასში არ გაძვრეს მღრღნელი ცხოველი. ზემოდან ვოლიერი გადაფარული უნდა იყოს ბადით, რათა ფრინველი არ გაგვექცეს.

ვოლიერის მშენებლობისას მიზანშეწონილი არ არის, რომ შიგ ტერიტორიაზე დავტოვოთ ბუჩქები, ხეები ან მაღალი ბალახი, რომლებიც ხელის შემშლელი ფაქტორია კვერცხების შეგროვებისა და ტერიტორიის დასუფთავებისას.

დაავადება 

ხოხობში ყველა დაავადება იყოფა სამ ჯგუფად:

ა) ინფექციური (ლარინგოტრახეიტი)

ბ) ინვაზიური (მუნი, სასუნთქი ორგანოების ტკიპითდაავადება)

გ) არაგადამდები (დერმატიტი, ემფიზემა, ავიტამინოზი)

მიკროორგანიზმები და ვირუსები იწვევენ ინფექციურ დაავადებებს, ხოლო პარაზიტები კი არიან ინვაზიური დაავადებების გამომწვევები.

დაავადებების თავიდან ასაცილებლად საჭიროა წყლისა და საკვები რაციონის მიღება, მოვლა და დროულად დაავადების გამომწვევი მიზეზების გამოვლენა.

acda.gov.ge
agrokavkaz.ge

Share Button

Related Articles

კარტლისი — აგროტექნოლოგიები
თქვენი რეკლამა
ტრაქტორი — ფერმერთა აპლიკაცია
ორგანიკა
ორგანიკა, ბიო
Georgian Dairy
თქვენი რეკლამა
AgroPlus
ფერმერები სარწყავი წყლის მისაღებად ნისლს აგროვებენ
1257 Views

პერუს მაღალმთიანეთში მცხოვრები ფერმერები, სარწყავი წყლის მისღებად ნისლს აგროვებენ. სოფლის მეურნეობის პროდუქტების საწარმოებლად, აქაური ფერმერები ძირითადად კვირაში სამჯერ მოტანილი წყლის იმედად იყვნენ, ეხლა კი თვითონ

სრულად
სამკურნალო მცენარეები
მრავალძარღვა — უძველესი სამკურნალო მცენარე, რეცეპტები
3472 Views

მრავალძარღვა (ლათ. Plantago major) მრავალწლიანი ბალახოვანი მცენარეა მრავალძარღვასებრთა ოჯახიდან. ფესურა მოკლეა, სქელი, ვერტიკალური, ყოველი მხრიდან წვრილი ფუნჯა ფესვებით ფოთლები ქმნიან როზეტს, რომლის ცენტრიდან ამოდის უფოთლო

სრულად
აგროკავკასია FB