კასპიის ზღვა სტრატეგიულად მნიშვნელოვან როლს ასრულებს ყაზახეთის სოფლის მეურნეობის ექსპორტის დერეფნების განვითარებაში, რომელიც რესპუბლიკას ცენტრალური აზიის ქვეყნებთან, ირანთან, ინდოეთთან და ევროპასთან აკავშირებს.
კასპიის რეგიონის ქვეყნების დამოუკიდებლობის მოპოვების შემდეგ, კასპიის როლი განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი გახდა მონაწილე ქვეყნების დიდი რაოდენობის, გეოპოლიტიკური ინტერესებისა და რისკების გამო. ამის შესახებ 4 თებერვალს ალმათიში გამართულ საერთაშორისო კონფერენციაზე KAZAKH GRAIN & LOGISTIC FORUM, „სარჯას მარცვლეულის ტერმინალის“ აღმასრულებელმა დირექტორმა, ასეტ კურმაშევმა განაცხადა.
მომხსენებელმა გამოყო სამი ძირითადი დერეფანი, რომლებშიც კასპიის ზღვა მნიშვნელოვან როლს ასრულებს:
- ჩრდილოეთ-სამხრეთის დერეფანი: აკავშირებს ცენტრალური აზიის ქვეყნებს ირანთან და შემდგომ ინდოეთთან და ითვლება სუეცის არხის ალტერნატივად.
- ტრანსკასპიური საერთაშორისო სატრანსპორტო მარშრუტი (TITR): შეთანხმება ყაზახეთის, ჩინეთის, საქართველოსა და აზერბაიჯანის რკინიგზებს შორის.
- კასპია-შავი ზღვის დერეფანი: იწყება თურქმენეთში და ვრცელდება რუმინეთის კონსტანცას პორტამდე და ითვლება (TITR)-ის გაგრძელებად.
ა. კურმაშევმა ხაზი გაუსვა, რომ გეოპოლიტიკური რისკების მიუხედავად, კასპიის პორტებს სტრატეგიულად დიდი მნიშვნელობა აქვთ. წითელ ზღვაში კრიზისი და პანამის არხში წყლის დონის ვარდნა ზრდის ტრანსკასპიური გადაზიდვის მარშრუტის (TITR) და ჩრდილოეთ-სამხრეთის დერეფნის როლს.
როგორც ექსპერტმა აღნიშნა, 2025 წელს ყაზახური მარცვლეული გაიგზავნა ევროპის ქვეყნებში (ბელგია, პოლონეთი, პორტუგალია, ნორვეგია და გაერთიანებული სამეფო) და ალჟირში, რაც ადასტურებს TITR-ის როლს და კასპიის ზღვაში სპეციალიზებული ინფრასტრუქტურისა და მარცვლეულის ტერმინალების განვითარების აუცილებლობას.
ა. კურმაშევი მიიჩნევს, რომ ყაზახეთის არსებული აქტაუსა და კურიკის პორტებისა და კერძო ტერმინალების გარდა, საჭიროა ინვესტიციების განხორციელება ზეთის ტერმინალებში და პროცესების გაუმჯობესებაში. ეს აუცილებელია, რადგან ყაზახეთი მნიშვნელოვან ყურადღებას აქცევს არასანედლეულო ექსპორტის განვითარებას და მსოფლიოში მზესუმზირის ზეთის სამ უმსხვილეს ექსპორტიორს შორის შესვლას გეგმავს.
წყარო: apk-inform.com
