ევროპის სათბურების სექტორში ბიო წარმოება სწრაფი ტემპით აღარ იზრდება, თუმცა არსებული მეურნეობები სულ უფრო სტაბილურ და პროფესიონალურ მოდელზე გადადის.
სპეციალისტების შეფასებით, ბიო სათბურების განვითარება დღეს ნაკლებად არის დაკავშირებული ფართობების ზრდასთან და უფრო მეტად — ეფექტურ მართვასთან და ბაზრებთან პირდაპირ კავშირთან.
ბოლო წლებში ენერგიის გაძვირებამ და წარმოების ხარჯების ზრდამ ბიო მწარმოებლებს აიძულა, გადაეხედათ საკუთარი სტრატეგიებისთვის. ბევრი მეურნეობა უარს ამბობს სეზონგარეშე, ენერგოინტენსიურ წარმოებაზე და ყურადღებას ამახვილებს იმ კულტურებზე, რომლებიც ნაკლებ გათბობას და ჩარევას მოითხოვს. შედეგად, ბიო სათბურებში სულ უფრო ხშირად გვხვდება სალათები, მწვანილი, ბროკოლი და კომბოსტო — კულტურები, რომლებიც სტაბილურ მოთხოვნას ინარჩუნებს.
FAOSTAT-ის მონაცემებით, ევროპაში ორგანული სალათის ფურცლების წარმოება 2021 წლის 820 000 ტონიდან 2024 წელს 940 000 ტონამდე (+14.6%) გაიზარდა, ხოლო ორგანული ვაშლის წარმოება იმავე პერიოდში 760 000 ტონიდან 880 000 ტონამდე (+15.8%) გაიზარდა.
ექსპერტები აღნიშნავენ, რომ საცალო ქსელებისთვის ბიო პროდუქცია აღარ არის მხოლოდ იმიჯური მიმართულება. მიუხედავად ფასების მგრძნობელობისა, სუპერმარკეტები ცდილობენ ბიო ასორტიმენტის შენარჩუნებას, რადგან მომხმარებლის ნდობა სწორედ ამ სეგმენტში ყალიბდება. ეს ფერმერებს აძლევს შესაძლებლობას, უფრო გრძელვადიანი კონტრაქტები გააფორმონ და ნაკლებად იყვნენ დამოკიდებული სეზონურ ფასებზე.
ამავე დროს, ბიო სათბურების გაფართოებას აფერხებს სერტიფიკაციის მაღალი ღირებულება და შრომის დეფიციტი. ბევრი მცირე მეურნეობა ვერ გადადის ბიო წარმოებაზე არა სურვილის, არამედ რესურსების ნაკლებობის გამო. ამის საპასუხოდ, ევროპაში იზრდება კოოპერაციის მოდელები, სადაც რამდენიმე მწარმოებელი ერთიანდება სერტიფიკაციისა და ლოჯისტიკის ხარჯების გასაზიარებლად.
ბოლო ხუთი წლის განმავლობაში, ევროკავშირში ორგანული სათბურების ფართობი 45 000 ჰექტარიდან 58 000 ჰექტარამდე გაიზარდა, საიდანაც 70% ბოსტნეულის კულტურებზეა, ხოლო 30% ხილის კულტურებზე. ეს 2020 წლიდან 2025 წლამდე 28%-ზე მეტით ზრდას წარმოადგენს, მიუხედავად ენერგიისა და სერტიფიცირების ხარჯების ზრდისა.
სპეციალისტების შეფასებით, უახლოეს წლებში ბიო სათბურების ზრდა იქნება ნელი, მაგრამ მყარი. აქ მთავარი ფაქტორი არა რაოდენობა, არამედ ხარისხი და სტაბილური მიწოდება იქნება, რაც განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია ბაზრებისთვის, რომლებიც მაღალი მოთხოვნებით გამოირჩევა.
წყარო: HortiDaily
