ნერგის ასაკი ხშირად უფრო მეტ კამათს იწვევს, ვიდრე ჯიშის შერჩევა. ბევრ ფერმერს ჰგონია, რომ რაც უფრო დიდი და ასაკოვანი ნერგია, მით უფრო სწრაფად მიიღებს მოსავალს, თუმცა პრაქტიკაში ყველაფერი ასე მარტივად არ არის.
ხეხილის ბაღის გაშენებისას ერთ-ერთი პირველი კითხვა სწორედ ნერგის ასაკს ეხება. სანერგეებში ფერმერს შეიძლება შესთავაზონ ერთწლიანი, ორწლიანი ან ზოგჯერ სამწლიანი ნერგებიც. ერთი შეხედვით არჩევანი მარტივია – დიდი ნერგი უფრო შთამბეჭდავად გამოიყურება, უკვე განვითარებული ვარჯი აქვს და თითქოს უფრო ახლოს დგას მსხმოიარობასთან. სწორედ ამიტომ ბევრი დამწყები მებაღე უპირატესობას ასაკოვან ნერგს ანიჭებს.
თუმცა გამოცდილ მებაღეებს სხვა მოსაზრება აქვთ.
პრაქტიკა აჩვენებს, რომ ნერგის წარმატება მხოლოდ ასაკზე არ არის დამოკიდებული. გადამწყვეტი მნიშვნელობა აქვს ფესვთა სისტემის მდგომარეობას, სანერგეში მოვლის ხარისხს, ნერგის ჯანმრთელობასა და იმას, რამდენად კარგად მოერგება ახალ გარემოს.
ერთწლიანი ნერგის მთავარი უპირატესობა ის არის, რომ გადარგვის შემდეგ შედარებით ადვილად იწყებს ახალი ფესვების განვითარებას. ახალგაზრდა მცენარე ნაკლებ სტრესს განიცდის და ფესვთა და მიწისზედა ნაწილს შორის ბალანსის აღდგენა უფრო სწრაფად ხდება. სწორედ ამიტომ თანამედროვე ინტენსიური ბაღების უმრავლესობაში ხშირად ერთწლიანი ნერგები გამოიყენება.
მეორე მხრივ, ორწლიან ნერგს უკვე გარკვეული უპირატესობა აქვს ზომისა და განვითარების მხრივ. თუ ფესვთა სისტემა კარგად არის ჩამოყალიბებული და ნერგი სწორადაა ფორმირებული, ფერმერმა შესაძლოა ბაღის ჩამოყალიბების პროცესში გარკვეული დრო მოიგოს. სწორედ ამიტომ ბევრი პროფესიონალური მეურნეობა ინტენსიური ბაღებისთვის ხარისხიან ორწლიან ნერგებსაც აქტიურად იყენებს.
სამწლიანი ნერგი კი ყოველთვის არ ნიშნავს უკეთეს არჩევანს. რაც უფრო დიდია ნერგი, მით მეტი ფესვი ზიანდება ამოღებისა და გადარგვის პროცესში. შედეგად მცენარეს ხშირად უფრო მეტი დრო სჭირდება ახალი ადგილის პირობებთან შესაგუებლად. ზოგჯერ ასეთი ნერგი პირველ წლებში ზრდითაც კი ჩამორჩება კარგად დაფესვიანებულ ახალგაზრდა ნერგს.
არსებობს კიდევ ერთი გავრცელებული შეცდომა. ფერმერები ხშირად ყურადღებას მხოლოდ ნერგის სიმაღლეს აქცევენ. სინამდვილეში მაღალი და მსხვილი შტამბი ყოველთვის ხარისხიან ნერგს არ ნიშნავს. ბევრად უფრო მნიშვნელოვანია, რამდენად ჯანსაღია ფესვები, ხომ არ აღენიშნება მექანიკური დაზიანება, დაავადების ნიშნები ან გადაჭარბებული გამოშრობა.
კომერციული ბაღების გაშენებისას სპეციალისტები ხშირად ამბობენ, რომ ნერგის ასაკზე მნიშვნელოვანი მისი ხარისხია. კარგად განვითარებული ერთწლიანი ნერგი გაცილებით მეტ შედეგს იძლევა, ვიდრე ცუდად ჩამოყალიბებული სამწლიანი მცენარე.
ამიტომ კითხვაზე – ერთწლიანი, ორწლიანი თუ სამწლიანი? – უნივერსალური პასუხი არ არსებობს. თუ არჩევანი კეთდება ჯანმრთელ, სერტიფიცირებულ და კარგად დაფესვიანებულ ნერგებს შორის, უმეტეს შემთხვევაში ერთწლიანი და ორწლიანი ნერგები ყველაზე პრაქტიკულ და ეკონომიკურად გამართლებულ ვარიანტად მიიჩნევა. ხოლო ნერგის არჩევისას ყურადღება პირველ რიგში არა ასაკს, არამედ მის ხარისხს, ფესვთა სისტემასა და სანერგის სანდოობას უნდა მიექცეს.
