ტაჯიკეთის სოფლის მეურნეობა: კლიმატის გამოწვევები და ნიშური პროდუქტები

ტაჯიკეთი, აზია, გარგარი

ტაჯიკეთი მთიანი ქვეყანა ცენტრალური აზიის სამხრეთში, რომლის ეკონომიკის მნიშვნელოვან ნაწილს სოფლის მეურნეობა შეადგენს. მოსახლეობის დაახლოებით 60% სოფლის მეურნეობაშია დასაქმებული, ამიტომ ეს სექტორი ქვეყნის სოციალურ სტაბილურობასაც უზრუნველყოფს.

კლიმატის და რელიეფის გამო, წარმოება ძირითადად ნიშურ პროდუქტებს, მცირე ფერმერულ მეურნეობებსა და გარგარის, ვაშლის, მსხლის, ყურძნისა და ბოსტნეულის კულტურებს მოიცავს.

მთავარ გამოწვევად რჩება სასარწყავი წყლის სიმცირე, კლიმატის სირთულეები და ინფრასტრუქტურის უკმარისობა, თუმცა ბოლო წლებში საერთაშორისო და სახელმწიფო ინიციატივები ხელს უწყობენ სარწყავი სისტემების მოდერნიზაციას, ფერმერთა მხარდაჭერას და მოსავლიანობის ზრდას.

რას აწარმოებს ტაჯიკეთი (წლიური მოცულობები):

  • ხილი – დაახლოებით 800–850 ათასი ტონა;
  • ბოსტნეული – 450–500 ათასი ტონა;
  • კარტოფილი – 200–220 ათასი ტონა;
  • ბამბა – 70–80 ათასი ტონა;
  • ხორცი და რძის პროდუქტები – 150–160 ათასი ტონა.

ექსპორტის თვალსაზრისით ტაჯიკეთი ძირითადად ფოკუსირდება ნიშურ ხილზე და ბამბაზე. ადგილობრივი პროდუქცია, ძირითადად, მიდის მეზობელ ქვეყნებში, განსაკუთრებით რუსეთსა და უზბეკეთში, ასევე, მცირე რაოდენობა ყიდის ჩინეთსა და ყაზახეთში.

ექსპორტის ძირითადი მიმართულებები და მოცულობები:

  • ხილი – 200–220 ათასი ტონა წელიწადში;
  • ბამბა – 60–70 ათასი ტონა;
  • ექსპორტის ძირითადი ბაზრები: რუსეთი, უზბეკეთი, ყაზახეთი, ჩინეთი.

გარდა ნედლეული ექსპორტისა, ტაჯიკეთში ვითარდება გადამუშავების სექტორი:

  • ხილი: ჩირი, კონსერვი, წვენი;
  • ბოსტნეული: კონსერვი და გაყინული პროდუქცია;
  • ბამბა: ტექსტილი.

ტაჯიკეთის სოფლის მეურნეობა ნელ-ნელა ცდილობს მეტად ბაზარზე ორიენტირებულ მოდელზე გადასვლას, თუმცა მთავარი ყურადღება კვლავ მცირე ფერმერულ მეურნეობებსა და კლიმატურად სპეციფიკურ კულტურებზეა, რაც განსაზღვრავს ქვეყნის კონკურენტუნარიანობას ცენტრალური აზიის რეგიონში.

თქვენი რეკლამა