ყაზახეთში აგრობიზნესი სულ უფრო აქტიურად იყენებს ნარჩენებს, როგორც დამატებითი შემოსავლის წყაროს. ერთ-ერთი მაგალითია მეფრინველეობის ფერმა, რომელმაც ფრინველის ნარჩენების გადამუშავებით უკვე დაახლოებით 15 მილიონი კვტ/სთ ელექტროენერგია გამოიმუშავა.
პროექტი ეფუძნება ბიოგაზის ტექნოლოგიას — ფრინველის ნაკელი მუშავდება ანაერობული დუღილის გზით, რის შედეგადაც მიიღება ბიოგაზი, რომელიც შემდეგ გამოიყენება ელექტროენერგიისა და სითბოს წარმოებისთვის.
ფერმის მასშტაბიც მნიშვნელოვანია. ყოველდღიურად მუშავდება დაახლოებით 150 ტონა ნარჩენი, რაც იძლევა 22–23 ათასი მ³ ბიოგაზის წარმოებას. შედეგად, ელექტროენერგიის სიმძლავრე აღწევს 600 კილოვატს, პარალელურად კი წარმოიქმნება ორგანული სასუქი — დღეში დაახლოებით 20 ტონა.
ეს ნიშნავს, რომ ერთი და იგივე რესურსი — ნარჩენი — ერთდროულად სამ პროდუქტად გარდაიქმნება: ენერგია, სითბო და სასუქი.
ეკონომიკური ეფექტიც თვალსაჩინოა. მსგავსი სისტემები ფერმას აძლევს საშუალებას: შემცირდეს ენერგიის ხარჯები, ნაკლებად იყოს დამოკიდებული გარე რესურსებზე, და მიიღოს დამატებითი შემოსავალი — წლიურად დაახლოებით €200,000–€400,000-ის ეკვივალენტი.
ამ მოდელის მთავარი უპირატესობაა, რომ ის ერთდროულად აგვარებს ორ პრობლემას — ნარჩენების მართვას და ენერგიის მიღებას. სწორედ ამიტომ, ბიოგაზის პროექტები ყაზახეთში უკვე განიხილება არა მხოლოდ ეკოლოგიურ, არამედ სრულფასოვან ბიზნეს მიმართულებად.
აბოლოოდ, ეს მოდელი ნათლად აჩვენებს: თანამედროვე აგრობიზნესში ნარჩენი აღარ არის პრობლემა — ის არის დაუფასებელი რესურსი, რომელიც სწორად გამოყენების შემთხვევაში დამატებით შემოსავალს ქმნის.
წყარო: QazaqGreen
