ორგანული საკვები საავადმყოფოებში, სკოლებსა და ბაღებში: როგორ მუშაობს პროექტი, რომელიც ადგილობრივი პროდუქციის საზოგადოებრივ კვებაში ინტეგრირებას ისახავს მიზნად.
ევროპის ზოგიერთ ქალაქში ორგანული საკვების წილი მუნიციპალურ საგანმანათლებლო დაწესებულებებში 90%-ს აღწევს. უკრაინა სკოლებში, საბავშვო ბაღებსა და საავადმყოფოებში ჯანსაღი კვების ჩვევების დანერგვის პროცესშია.
საპილოტე პროექტი „ადგილობრივ საკვებზე ხელმისაწვდომობის გაუმჯობესება“ ლვოვის რეგიონში დაიწყო. ინიციატივის ერთ-ერთი მიზანი ორგანული და ადგილობრივი პროდუქტების უფრო ფართოდ დანერგვაა საზოგადოებრივ კვებაში.
მსოფლიო პრაქტიკა
დანია პიონერია ორგანული საკვების სახელმწიფო შესყიდვებში დანერგვის კუთხით. 2011 წელს ქვეყანამ დაისახა მიზანი, გაეზარდა ორგანული პროდუქტების წილი საზოგადოებრივ კვებაში 60%-მდე. კოპენჰაგენში, მუნიციპალურ სკოლებსა და საბავშვო ბაღებში პროდუქციის 90% ამჟამად ორგანულია, რაც ევროკავშირში ყველაზე მაღალი მაჩვენებელია, განაცხადა კატერინა შორმა, Green Dossier Information Center-ის პროექტის მენეჯერმა და Organic.ua-ს კოორდინატორმა, კონფერენციაზე „ორგანული დღე უკრაინაში“.
საფრანგეთი ევროკავშირის ერთადერთი ქვეყანაა, სადაც საკანონდებლო დონეზე არსებობს მოთხოვნა, რომ 2022 წლიდან ყველა საზოგადოებრივმა სასადილომ უნდა უზრუნველყოს მაღალი ხარისხის და მდგრადი პროდუქციის მინიმუმ 50%, მათ შორის ადგილობრივიც, რომელთა მინიმუმ 20% ორგანული უნდა იყოს.
ირლანდიაში, სახელმწიფოს მწვანე შესყიდვების სტრატეგია და სამოქმედო გეგმა ითვალისწინებს, რომ სახელმწიფო შესყიდვებით შეძენილი პროდუქციის ღირებულების მინიმუმ 10% ორგანული უნდა იყოს.
ესპანეთმა მიმდინარე წლის მაისში დაამტკიცა ახალი ეროვნული სახელმწიფო მწვანე შესყიდვების პროგრამა. ასევე მოქმედებს რეგიონული პროგრამები, მათ შორის ანდალუსიაში.
ესტონეთმა შეიმუშავა ორგანული წარმოების განვითარების სამოქმედო გეგმა 2023-2030 წლებისთვის. ის მოიცავს საგანმანათლებლო დაწესებულებებისთვის ორგანული საკვების მიწოდების დაფინანსებას. ამან გამოიწვია ბიუჯეტის ზრდა 2022 წელს 0.8 მილიონი ევროდან 2023 წელს 10.2 მილიონ ევრომდე.
ჩეხეთის რესპუბლიკამ ცოტა ხნის წინ მიიღო ორგანული სოფლის მეურნეობის განვითარების სამოქმედო გეგმა, რომლის მიზანია ორგანული მოხმარების 3%-მდე და ადგილობრივი წარმოების ორგანული პროდუქტების ბაზრის წილის 60%-მდე გაზრდა.
ავსტრიას აქვს ინტეგრირებული სახელმწიფო შესყიდვების სისტემა და ვენაში თითქმის ყველა საავადმყოფო ორგანული საკვებით მარაგდება. სკოლებში ბავშვებისთვის უფასოდ მიწოდებული ხილისა და ბოსტნეულის დაახლოებით 45% და რძის პროდუქტების 30% ორგანულია.
ორგანული პროდუქტები, მცირედ მაგრამ, უკვე წარმოდგენილია ევროკავშირის ქვეყნებში სკოლის კვების რაციონში: საშუალოდ, ეს ხილისა და ბოსტნეულის 2.7%-ს და რძის 5.4%-ს შეადგენს.
ზოგადად, ევროკავშირის ქვეყნების უმეტესობაში შესყიდვები სეზონურობასა და მრავალფეროვნებაზეა დაფუძნებული.
ევროპის სახელმწიფო შესყიდვების კანონმდებლობა მნიშვნელოვანი ინსტრუმენტია მდგრადი განვითარების პოლიტიკის განსახორციელებლად ზოგადად. ამიტომ, „მდგრადი“ ან „მწვანე“ სახელმწიფო შესყიდვების კონცეფციები საკანონმდებლო დონეზეა ჰარმონიზებული.
საჯარო სექტორში ორგანული კვების განხორციელება, შესაძლებელია ეროვნული სტრატეგიული გეგმების მეშვეობით საერთო სასოფლო-სამეურნეო პოლიტიკის ფარგლებში.
ფოტო: freepik / წყარო: agroportal.ua
