სამკურნალო მცენარეები

ზეთისხილი (Olea) მარადმწვანე 3-7 (12) მ სიმაღლის ხე ან მაღალი ბუჩქია განიერი გადაშლილი ვარჯითა და დაბრეცილი ღერო-ტოტებით. ყლორტებზე ერთიმეორის მოპირისპირედ განლაგებული მოკლეყუნწიანი ტყავისებრი, ლანცეტა ან ოდნავ წაგრძელებული ფოთლები ზემოდან მწვანეა მეჩხერი ქერცლებით, ქვემოდან კი ვერცხლისფერ-მონაცრისფერო, […]

ქართული ყოჩივარდა (ლათ. Cyclamen vernum Sm.) ფურისულასებრთა ოჯახში შედის. იგი მრავალწლიანი ტუბერისმაგვარი განიერფესვურიანი მცენარეა. ქართული ყოჩივარდა ადრე გაზაფხულზე, ცისთვალას, თეთრყვავილასა და სხვა ადრე მოყვავილე, ტყის კალთის ქვეშ მოზარდ ყვავილებთან ერთად წითელი (მოვარდისფრო) ლამაზი ყვავილებით ამკობს […]

ტყის ჩიტისთვალა (ლათ. Galium odoratum, Asperula Odorata L.) ენდროსებრთა ოჯახის წარმომადგენელია, მრავალწლიანი 10-60 სმ სიმაღლის, სწორმდგომი ოთხწახნაგოვანღეროიანი მცენარეა. თხელი, თავწვეტიანი ლანცეტა ფორმის, კიდეხაოიანი მუქიმწვანე ფოთლები ღეროზე რგოლურადაა განლაგებული, რომელთა რიცხვი თითოეულ რგოლში 6-8 არ აღემატება. […]

მსხალი (Pirus L) მსხლის ნაყოფი ახალი და გამშრალი შეიცავს: შაქრებს, A, B, C, P, PP ვიტამინებს, კაროტინს, ორგანულ მჟავეებს, ფიტოცინდებს, აზოტურ, მთრიმლავ, პექტინოვან, ნივთიერებებს, მიკროელემენტებს, განსაკუთრებით იოდს. მსხლის პრეპარატები გამოიყენება, როგორც ანტიმიკრობული, ანთების საწინააღმდეგო და […]

კულმუხო (ლათ. Inula helenium, რუს. Девясил лекарственный) ხალხურ მედიცინაში მეტად პოპულარული მცენარეა, მას თითქმის ყველა დაავადების სამკურნალოდ ხმარობდნენ. კულმუხოს შესახებ ცნობები გხვდება ჯერ კიდევ ჰიპოკრატესთან. ძველ საბერძნეთსა და რომში მის ფესვებს იყენებდნენ არა მარტო სამკურნალოდ, […]

შროშანა (ლათ. Convallaria) იგი 15-30 სმ სიმაღლის სურნელოვანი მრავალწლიანი ფესურიანი მცენარეა, 2-3 ფოთლით. აქვს წვერმოხრილი, წახნაგოვანი საყვავილე ღერო. მაისის შროშანა – გვხვდება სამხრეთ კავკასიაშიც (ადრე აქ გავრცელებული შროშანა ცალკე სახეობად, Convallaria transcaucasica-ად ითვლებოდა), საქართველოში მთის […]

სამკურნალო ნედლეულად გამოიყენება მცენარის როგორც მთლიანად მიწისზედა ნაწილი – Herba, ასვე ცალკეული ორგანოები ( ფოთლეები – Folia, ყვავილები -Flores, ნაყოფები -Fructus, თესლები – Semina, ფესვები – Radices, ფესურები – Rhizomata), რომელთა შეგროვება გარკვეული წესების დაცვით […]

მინდვრის შვიტა (ლათ. Equisetum arvense) მრავალწლიანი ბალახოვანი მცენარეა შვიტისებრთა ოჯახიდან. აქვს მცოცავი, რუხი-მოშავო ფესურა. ღერო ორგვარია: გენერაციული და ვეგეტაციური. გენერაციული ღეროები ადრე გაზაფხულზე ამოდის,  იგი სპორების მატარებელია და მათი შემოსვლის შემდეგ ჭკნება. ფერით რუხი-მოყავისფროა, დაუტოტავი, სიმაღლით […]

ონტკოფას (ფიზალისი, ლათ. Physalis Alkekengi) აჭარაში სატკაჩუნას ეძახიან, რაჭა-ლეჩხუმში ბაბუშტელას, გურიაში კატაყვერას, ქართლ-კახეთში დუდღუბოს. ონტკოფა ძაღლყურძენასებრთა ოჯახის წარმომადგენელი, მრავალწლიანი ფესვურიანი მცენარეა, 20-100 სმ სიმაღლის სწორმდგომი მარტივი (ზოგჯერ კენწრულ ნაწილში სუსტად დატოტვილი) ღეროთი. ღეროზე მორიგეობით, მაგრამ […]