ჯანჯაფილის (კოჭა) და კურკუმას მიმართ მოთხოვნა მსოფლიო ბაზარზე სტაბილურად იზრდება, ხოლო მათი მოყვანა სულ უფრო ეკონომიკურად და ტექნოლოგიურად გამართლებული ხდება ევროპელი ფერმერებისთვის.
თანამედროვე აგროტექნოლოგიები, მაღალი საბაზრო ფასები და მრავალსექტორული მოხმარება ამ კულტურებს აგრობიზნესის ერთ-ერთ ყველაზე პერსპექტიულ მიმართულებად აქცევს.
გლობალური ბაზრის ძირითადი ციფრები
ანალიტიკური შეფასებების მიხედვით, ჯანჯაფილის (კოჭა) და კურკუმას მსოფლიო ბაზარი ძლიერი ზრდის ფაზაშია.
ბაზრის ზრდის ტემპები
- კურკუმას გლობალური ბაზარი — მოსალოდნელია საშუალოდ 7–9%-იანი წლიური ზრდა (CAGR) 2032 წლამდე;
- ჯანჯაფილის ბაზარი — პროგნოზირებული ზრდა 2025–2032 წლებში 6–8% (CAGR).
ეს მაჩვენებლები მიუთითებს, რომ მოთხოვნა არ არის მოკლევადიანი ტრენდი.
მოხმარების ძირითადი სეგმენტები
ჯანჯაფილის (კოჭა) და კურკუმა ფართოდ გამოიყენება სხვადასხვა სექტორში, რის გამოც ბაზარას სტაბილურია:
- საკვები მრეწველობა — დაახლოებით 45%;
- ფუნქციური კვება და სასმელები — დაახლოებით 30%;
- ფარმაცევტიკა და ბიოდანამატები — 15%;
- კოსმეტიკა და მოვლის საშუალებები — 10%.
მრავალფეროვანი გამოყენება ამცირებს ბაზრის რყევების რისკს და ზრდის ინვესტორთა ინტერესს.
ევროპული ბაზრის ტენდენციები
ევროპაში ბოლო წლებში შეინიშნება როგორც იმპორტის ზრდა, ისე ადგილობრივი წარმოების გაფართოება:
- 2024 წელს კოჭას იმპორტი ევროკავშირში დაახლოებით 12%-ით გაიზარდა;
- კურკუმის იმპორტი — ზრდა დაახლოებით 15%-ია;
- ლოკალური წარმოების წილი (დაცულ გრუნტში) გაიზარდა 5–7%-ით.
ეს მიუთითებს იმაზე, რომ ევროპა ეტაპობრივად გადადის იმპორტზე დამოკიდებულებიდან შერეულ მოდელზე, სადაც ადგილობრივი წარმოება უფრო მნიშვნელოვან როლს თამაშობს.
მოყვანის ტექნოლოგიების და მოსავლიანობის შესახებ
თანამედროვე სათბურების გამოყენება ფერმერებს საშუალებას აძლევს:
- გააკონტროლონ ტემპერატურა და ტენიანობა;
- შეამცირონ კლიმატური რისკები;
- მიიღონ ადრეული და ხარისხიანი მოსავალი.
საშუალო მაჩვენებლები ოპტიმალურ პირობებში:
- კოჭა: 15–20 ტონა/ჰექტარზე;
- კურკუმა: 10–15 ტონა/ჰექტარზე.
ადრეული მოსავალი (სექტემბერი–ოქტომბერი) გამოირჩევა უფრო ნაზი ტექსტურითა და მაღალი საბაზრო ღირებულებით.
ფასები და პროგნოზები 2030–2032 წლამდე
ექსპერტების პროგნოზით:
ჯანჯაფილის საშუალო ფასი შესაძლოა გაიზარდოს წლიურად 2–4%-ით, კურკუმას ფასი — 3–5%-ით წელიწადში. ფასების ზრდას განაპირობებს: მზარდი გლობალური მოთხოვნა, კლიმატური გამოწვევები, ლოჯისტიკისა და ენერგორესურსების გაძვირება.
რას ნიშნავს ეს ფერმერებისთვის
მცირე და საშუალო მეურნეობებისთვის:
- შესაძლებელია წარმატებული წარმოება 0.5–5 ჰექტარზე;
- კულტურები იდეალურია წარმოების დივერსიფიკაციისთვის;
- მაღალი დამატებითი ღირებულება ტრადიციულ ბოსტნეულთან შედარებით.
რაც შეეხება მსხვილი აგრობიზნესს, საცალო ქსელებისგან იზრდება ინტერესი გრძელვადიანი კონტრაქტების მიმართ, ავტომატიზაცია ამცირებს შრომით და ენერგეტიკულ ხარჯებს და შესაბამისად ეს კულტურები პერსპექტიულია.
ბაზრის პერსპექტივა
სპეციალისტების შეფასებით, ჯანჯაფილი და კურკუმა ევროპულ აგრობიზნესში მყარ ადგილს დაიკავებს. მოთხოვნის ზრდა აზიის, ახლო აღმოსავლეთისა და ჩრდილოეთ ამერიკის ბაზრებზე ქმნის ახალ საექსპორტო შესაძლებლობებს.
კოჭას (ჯანჯაფილი) სათბურში მოყვანა შეიძლება მომგებიანი ბიზნესი იყოს
