უზბეკეთი სამხრეთ კორეასთან თანამშრომლობით სოფლის მეურნეობის ახალი მიმართულებების განვითარებას იწყებს. მხარეები შეთანხმდნენ, რომ ქვეყანაში დაიწყება ჟენშენის, ვასაბისა და შიიტაკეს სამრეწველო წარმოების საპილოტე პროექტები, თანამედროვე სამხრეთ კორეული აგროტექნოლოგიების გამოყენებით.
შეთანხმება მიღწეული იქნა უზბეკეთის რესპუბლიკის პრეზიდენტთან არსებული სტრატეგიული და რეგიონთაშორისი კვლევების ინსტიტუტის (ISRS) დელეგაციის სამხრეთ კორეაში სამუშაო ვიზიტის ფარგლებში.
პროექტის მიხედვით, სპეციალისტები შეაფასებენ, რამდენად შესაძლებელია ამ მაღალღირებული კულტურების კომერციული წარმოება უზბეკეთის კლიმატურ პირობებში. განსაკუთრებული ყურადღება დაეთმობა მაღალმოსავლიანი ჯიშების გამოყენებასა და თანამედროვე წარმოების ტექნოლოგიების დანერგვას.
გარდა ამისა, სამხრეთ კორეელმა ინვესტორებმა მზადყოფნა გამოთქვეს, მონაწილეობა მიიღონ უზბეკეთში ბოგარული (ბუნებრივ ნალექზე დამოკიდებული) მიწების ეფექტიანი ათვისების პროგრამებში. ასევე იგეგმება ადგილობრივ ბრინჯის წარმოებაში თანამედროვე ტექნოლოგიური გადაწყვეტილებების დანერგვა, რაც მოსავლიანობის გაზრდას შეუწყობს ხელს.
მხარეებმა ასევე ყურადღება გაამახვილეს აკადემიურ თანამშრომლობაზე. მონაწილეებმა დეტალურად განიხილეს სამხრეთ კორეის სპეციალიზებულ უნივერსიტეტებსა და კვლევით ორგანიზაციებს, უზბეკეთის სოფლის მეურნეობის მეცნიერებათა აკადემიასა და წამყვან ეროვნულ უნივერსიტეტებს შორის პირდაპირი კონტაქტების გაძლიერების მექანიზმები. ვიზიტმა საფუძველი ჩაუყარა გრძელვადიან კვლევით და საინვესტიციო პარტნიორობას, რომელიც მიზნად ისახავს უზბეკეთის სოფლის მეურნეობის სექტორის ინოვაციური განვითარების სტიმულირებას.
ახალი კულტურები და ახალი შესაძლებლობები
ჟენშენი, ვასაბი და შიიტაკე მსოფლიოში მაღალღირებულ სასოფლო-სამეურნეო პროდუქტებს შორის ითვლება. მათი წარმოება სპეციალურ ცოდნასა და ტექნოლოგიებს მოითხოვს, თუმცა წარმატებული პროექტების შემთხვევაში ფერმერებისთვის მაღალი დამატებული ღირებულების მქონე ახალი მიმართულებების განვითარებას ქმნის.
რატომ შეირჩა სწორედ ეს კულტურები?
ჟენშენი (Panax ginseng) მსოფლიოში ერთ-ერთ ყველაზე ძვირადღირებულ სამკურნალო მცენარედ ითვლება. მისი ფესვი ფართოდ გამოიყენება ფარმაცევტულ ინდუსტრიაში, საკვები დანამატებისა და ფუნქციური პროდუქტების წარმოებაში. მაღალი საბაზრო ღირებულების მიუხედავად, ჟენშენის მოყვანა ხანგრძლივი პროცესია — კომერციული მოსავლის მისაღებად, როგორც წესი, 4-6 წელია საჭირო.
ვასაბი (Eutrema japonicum, სინ. Wasabia japonica) ერთ-ერთი ყველაზე რთულად მოსაყვანი სასოფლო-სამეურნეო კულტურაა. ბუნებრივ პირობებში ის გრილ, გამდინარე და სუფთა წყლით მდიდარ გარემოში იზრდება. მსოფლიოში ნამდვილი ვასაბის წარმოება შეზღუდულია, რის გამოც მისი ფასი მაღალია და განსაკუთრებით იაპონურ სამზარეულოში დიდი მოთხოვნით სარგებლობს. თანამედროვე ტექნოლოგიების გამოყენებით ვასაბის წარმოება სათბურებსა და კონტროლირებად პირობებშიც ვითარდება.
შიიტაკე (Lentinula edodes) მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული კულტურული სოკოა. ის გამოირჩევა მაღალი კვებითი ღირებულებით და სტაბილური მოთხოვნით როგორც სურსათის, ისე ფარმაცევტული ინდუსტრიის მხრიდან. შიიტაკეს წარმოება შედარებით მცირე ფართობზეც შესაძლებელია, რაც მას მცირე და საშუალო მეურნეობებისთვის მიმზიდველ კულტურად აქცევს. ბოლო წლებში მისი მსოფლიო ბაზარი სტაბილურად იზრდება.უზბეკეთის ხელისუფლება მიიჩნევს, რომ სამხრეთ კორეასთან თანამშრომლობა ხელს შეუწყობს ქვეყნის სოფლის მეურნეობის ტექნოლოგიურ განახლებას, ინვესტიციების მოზიდვას და საექსპორტო პოტენციალის გაზრდას.
