აშშ-ს სოფლის მეურნეობის დეპარტამენტმა (USDA) ბამბის სექტორის გასაძლიერებლად ახალი ინიციატივა — „დიდი ამერიკული ბამბის გეგმა“ (The Great American Cotton Plan) — წარადგინა.
პროგრამის მიზანია ბამბაზე მოთხოვნის ზრდა, შიდა ტექსტილის წარმოების მხარდაჭერა და იმ ეკონომიკური გამოწვევების შემცირება, რომელთა წინაშეც ამერიკელი ბამბის მწარმოებლები ბოლო წლებში აღმოჩნდნენ.
ბამბის სექტორი აშშ-ის სოფლის მეურნეობის ერთ-ერთი ტრადიციულად მნიშვნელოვანი დარგია, თუმცა ბოლო წლებში მწარმოებლები რამდენიმე პრობლემას აწყდებიან. მათ შორისაა:
- საერთაშორისო ბაზარზე ფასების მერყეობა;
- წარმოების მზარდი ხარჯები;
- კლიმატური რისკები;
- და სინთეტიკური ბოჭკოების მზარდი კონკურენცია.
სწორედ ამ ფონზე USDA ცდილობს ბამბის პოზიციების გაძლიერებას როგორც შიდა, ისე საერთაშორისო ბაზარზე.
ბრძოლა სინთეტიკური ბოჭკოების წინააღმდეგ
ახალი პროგრამის ერთ-ერთი მთავარი მიმართულებაა ბუნებრივი ბოჭკოების პოპულარიზაცია. ინიციატივა გააძლიერებს უკვე მოქმედ კამპანიას „Plant Plastic? No Thanks“ („დარგე ბამბა და არა პლასტმასი“), რომელიც მომხმარებლებსა და მწარმოებლებს ბუნებრივი ბოჭკოების გამოყენებისკენ მოუწოდებს.
კამპანიის იდეა ეფუძნება იმას, რომ ბამბა განახლებადი და ბიოდეგრადირებადი ნედლეულია, მაშინ როცა სინთეტიკური ქსოვილების დიდი ნაწილი ნავთობპროდუქტებისგან იწარმოება და გარემოში მიკროპლასტიკის გავრცელებას უწყობს ხელს.
რატომ არის ეს მნიშვნელოვანი?
ბოლო ათწლეულებში მსოფლიო ტექსტილის ინდუსტრიაში სინთეტიკური ბოჭკოების წილი სწრაფად გაიზარდა. დღეს პოლიესტერი და სხვა ხელოვნური მასალები გლობალური ტექსტილის ბაზრის მნიშვნელოვან ნაწილს იკავებს, რამაც ბუნებრივი ბოჭკოების, მათ შორის ბამბის, კონკურენტუნარიანობა შეამცირა.
ამერიკული ხელისუფლება მიიჩნევს, რომ მდგრადი წარმოებისა და გარემოსდაცვითი მოთხოვნების ზრდის ფონზე ბუნებრივ ბოჭკოებს ახალი შესაძლებლობა უჩნდება.
ფერმერებისთვის სტრატეგიული მხარდაჭერა
პროგრამა ასევე მიზნად ისახავს ფერმერების ფინანსური მდგომარეობის გაუმჯობესებას. ბოლო წლებში აშშ-ის ბამბის სექტორი ხშირად ზარალდებოდა:
- გვალვების;
- მაღალი საპროცენტო განაკვეთების;
- საწვავისა და სასუქების გაძვირების;
- და საექსპორტო ბაზრებზე კონკურენციის გამწვავების გამო.
ამ პირობებში ბამბის მრავალი მეურნეობა მომგებიანობის შენარჩუნებისთვის იბრძვის.
გლობალური ბაზრის კონტექსტი
აშშ მსოფლიოში ბამბის ერთ-ერთი უმსხვილესი მწარმოებელი და ექსპორტიორია. შესაბამისად, ქვეყნის ნებისმიერი ახალი პოლიტიკა გავლენას ახდენს საერთაშორისო ბაზარზეც.
გლობალური კონკურენცია განსაკუთრებით ძლიერია ისეთი მსხვილი მოთამაშეების მხრიდან, როგორიც არიან:
- ჩინეთი;
- ინდოეთი;
- ბრაზილია;
- და პაკისტანი.
„დიდი ამერიკული ბამბის გეგმა“ მხოლოდ ფერმერთა მხარდაჭერის პროგრამა არ არის. ეს არის მცდელობა, ბამბამ დაიბრუნოს პოზიციები ტექსტილის ინდუსტრიაში და ბუნებრივი ბოჭკოები კვლავ გახდეს სინთეტიკური მასალების რეალური ალტერნატივა.
ბამბა – თესვა, მოვლა-მოყვანის აგროტექნოლოგია
